Home › Forums › Działy › Polskie kuchnie regionalne › Kujawy
- This topic has 18 replies, 6 voices, and was last updated 21 years ago by
admin.
-
AuthorPosts
-
29 stycznia 2005 at 13:16 #42237
marek
Participant🙂 🙂 🙂 Brawo Bazylko (³adnie brzmi) Ja mimo ¿e z Ma³opolski te¿ pamiêtam co¶ podobnego. Zalewajka. Gotowa³a j± moja babcia i te¿ zapamieta³em jej nieziemski smak. Zawie¶ista, bia³a od ¶mietany, z oczkami tluszczu. Odnoszê wrazenie ¿e trudno teraz o "czyste" sk³adniki, miêsko, ziemniaki, ¶mietana. Tych smaków na naszym okraszonym chemi± jedzeniu trudno odtworzyæ, niestety 🙁
[img size=150]http://www.techtoons.com/images/cookinwithsmoke.gif[/img]29 stycznia 2005 at 15:48 #42240Katarzyna
ParticipantW³a¶nie sobie przypomnia³am, ¿e kiedy ostatnio robi³am babkê ziemniaczan± (przepis podrzucê), dowiedzia³am siê, ¿e dawniej Babcia robi³a co¶ podobnego, tylko nadziewa³a to we flaczek i zwa³o siê to KISZK¡ ZIEMNIACZAN¡. Nie wiem, czy to specja³ kujawski. Jeki¶ czas temu znalaz³am co¶, co siê tak nazywa w sklepie i kupi³am, ale by³o ohydne, ziemniaczana papka we flaku, b³e! A babka ziemniaczana ma ten sam sk³ad co kiszka, tyle, ¿e jest pieczona w foremce.
B.29 stycznia 2005 at 16:10 #42241marek
ParticipantLuknij do dzia³u wêdliny, tam jest przepis na kiszkê ziemniaczan±, naprawde przesmaczn±.
30 stycznia 2005 at 01:53 #42249Katarzyna
ParticipantNo, to tak siê w³a¶nie t± kiszkê u Babci robi³o. Czasami zamiast we flaczku robi³a to w brytfance. I sprostowanie: nie babka ziemniaczana, ale placek ziemniaczany.
B.30 stycznia 2005 at 16:06 #42254Magdalena
ParticipantU nas czyli w ma³opolsce robimy tak zw."pra¿one".Do du¿ego ¿elwnego gara przeznaczonego tylko do tego .Wrzucamy obrane pokrojone w plastry ziemniaki ,posypujemy sol±, pieprzem, zielon± pietruszk± poszatkowan±.Na to warstwa wêdliny , boczku pokrojonego w kostkê, na to pokrojona cebulka.Marchewka w kostkê, a na marchewkê znów ziemniaki , sól, pieprz,.I tak na przemian koñcz±c przykrywk± ziemniaków .Na wierzch mo¿na po³o¿yæ li¶cie kapusty i wystawiæ na palenisko na jakie¶ 2 godz.Jak by³am ma³a to na wierzch gara wykrawali z darni trawy ko³o i przykrywali garnek.I jedli¶my porcje pra¿onych na li¶ciach kapusty.Rodzina znajomi zbierali siê w ko³o ogniska i mi³o spêdzali czas .Teraz my doro¶li te¿ robimy "pra¿one" ale nie ma nas tak du¿o. :rolleyes:
2 lutego 2005 at 17:33 #42269Katarzyna
ParticipantNoooo, to 'pra¿one’ wygl±da przesmacznie.
A ja siê dopyta³am trochê o te kujawskie specjalno¶ci. I miêdzy innymi by³a tam zalewajka, zupa na bazie serwatki. Czy to to samo, co ta wielkopolska?
Poza tym specjalno¶ci± kujawsk± by³y kluchy ziemniaczane z twarogiem, czasem z kapust±. Ja jeszcze pamiêtam zupê zacierkow±, w której by³y i zacierki, i ziemniaki, poza tym zupa ziemniaczana: na wywarze warzywnym gotowane ziemniaki i do tego ¶mietana. Bêdê jeszcze siê dowiadywaæ.
B.6 lutego 2005 at 15:17 #42325Magda
ParticipantJeszcze nie mo¿na zapominaæ o pysznym, kujawskim ¿urku na kwasie od kapusty! Jest wspania³y po prostu. Poniewa¿ gotowanie nie nale¿y do moich mocnych stron 🙁 zapytam starszyznê plemienn±, jak ten specja³ siê przygotowuje i dam znaæ (o ile Bazylia wcze¶niej mnie nie wyprzedzi)
18 lutego 2005 at 23:17 #42661Katarzyna
ParticipantRozes³a³am wici po krewnych i znajomych i dosta³am od mojej kole¿anki skserowany fragment ksi±¿ki, traktuj±cy o tradycyjnej kuchni kujawskiej, z nazwami potraw i sposobem wykonania. Tylko nie wiem, czy tu mogê cytowaæ ksi±¿kê?:(
B.18 lutego 2005 at 23:26 #42662marek
ParticipantMo¿esz ,mo¿esz tylko podaj autora tytu³.
19 lutego 2005 at 00:51 #42664admin
KeymasterTo jest ksi±¿eczka Doroty Kalinowskiej "Tradycyjne po¿ywienie ludowe na Kujawach".
Podam kilka przepisów, które sama pamiêtam i jad³am, a czasem nawet pomaga³am w ich robieniu (jako dzieciuch).ZACIERKA
30 dag m±ki pszennej
2 jajka
odrobina soli
Z m±ki, jajek i soli zrobiæ kruszonkê. Zagotowaæ j± w ma³ej ilo¶ci wody. Je¶æ zalane mlekiem.Z tego, co pamiêtam, Babcia robi³a zacierki tr±c kawa³kiem ciasta o tarkê i tworzy³y siê takie nieregularne kuleczki. Podawane by³y nie tylko do mleka.
ZACIERKA KRASZONA
Zarobiæ twarde ciasto. Ugotowaæ w wodzie krojone w kostkê ziemniaki. Gdy ziemniaki s± ju¿ miêkkie, wrzucaæ zacierki. Po zagotowaniu okrasiæ przesma¿on± s³onink± z cebulk±.POLEWKA
1 l. wody
1 l. mleka zsiad³ego
2 ³y¿ki m±ki ¿ytniej
1 szklanka s³odkiego mleka
sól do smaku
Zagotowaæ wodê, wlaæ mleko zsiad³e i ponownie zagotowaæ. M±kê roztrzepaæ w s³odkim mleku i zalaæ wodê ze zsiad³ym mlekiem, zagotowaæ, doprawiæ do smaku sol±. Ugotowaæ ziemniaki w ³upinach w oddzielnym garnku. Polewka z ziemniakami to wspania³e ¶niadanie lub kolacja.Ja tego nie pamiêtam, ale moja Mama i moje Ciocie wspomina³y o takiej zupie, dlatego poda³am przepis.
SER TOPIONY
1/2 kg twardego bia³ego sera
1 ³y¿eczka sodki
1 ³y¿eczka mas³a sól do smaku
Ser dobrze pokruszyæ, posypaæ sodk± i dok³adnie wymieszaæ, pozostawiæ na 3 godziny w pokojowej temperaturze. Gdy ser ju¿ przeki¶nie, miskê postawiæ na garnku z par±. Dodaæ mas³o, sól (mo¿na dodaæ kminek) i masê dobrze mieszaæ tak d³ugo, a¿ siê ³adnie roztopi. Po wystudzeniu gotowy do jedzenia.Mam niejasne wra¿enie, ¿e Babcia robi³a to trochê inaczej. Dopytam siê i dopiszê. Pamiêtam, ¿e kiedy ser kis³, przysiêga³am, ¿e nie tknê tego ¶wiñstwa, kiedy za¶ by³ ju¿ gotowy, za¿era³am siê nim, a¿ mi siê uszy trzês³y.
HLASTOKI lub KLAPACZE
Tarte ziemniaki, trochê soli, 1 starta cebula, 3 ³y¿ki m±ki ¿ytniej
Placki z tego ciasta piecze siê na kuchni wêglowej. Nale¿y dobrze wytrzeæ fajerki, na które k³adzie siê ³y¿k± ciasto.W podobny sposób Babcia robi³a placuszki z ciasta makaronowego i wszystkie wnuki a¿ nó¿kami przebiera³y, ¿eby dostaæ pyszny podp³omyk pieczony na p³ycie kuchennej.
ZUPA NA KWASIE Z KISZONEJ KAPUSTY zwana BIA£YM BARSZCZEM
Ugotowaæ ¿eberka wieprzowe z marchwi±, pietruszk± i li¶ciem laurowym. Wlaæ kwas z kiszonej kapusty i zaklepaæ dwiema ³y¿kami m±ki na szklance ¶mietany, zagotowaæ.T± zupê do¶æ czêsto robi moja Mama, ja jeszcze nie próbowa³am.
Nie wiem, czy zauwa¿yli¶cie, jaka prosta jest ta kuchnia. Szkoda, ¿e odchodzi w zapomnienie. Przyznam siê, ¿e zainteresowa³a mnie i mam zamiar trochê pogotowaæ takich kujawskich potraw, choæby po to, ¿eby sprawdziæ, jak smakuj±, bo nie wszystko pamiêtam. A przepisy jeszcze dodam, teraz ju¿ ziewam straszliwie, idê wiêc spaæ.
Dobranoc
B.Post edited by: Bazylia, at: 2005/02/19 07:07
19 lutego 2005 at 01:25 #42665marek
Participant🙂 Opublikuje to.
19 lutego 2005 at 10:03 #42666admin
KeymasterTo ja to najpierw dokoñczê:)
KLUSKI PRZECIERANE Z ZIEMNIAKÓW
7 du¿ych ziemniaków zetrzeæ na tarce, odlaæ trochê wody, wsypaæ sól. Do ziemniaków wsypaæ tyle ¿ytniej m±ki, aby ciasto by³o gêste. Zagotowaæ w garnku wodê, osoliæ i wrzucaæ ³y¿k± ciasto. Gotuje siê tak d³ugo, a¿ wszystkie opadn± na dno garnka. Po ugotowaniu wylaæ na durszlak i przep³ukaæ zimn± wod±. Kluski ziemniaczane nadaj± siê do barszczyków, ale dobre s± sma¿one ze skwarkami ze s³oninki.Takie kluchy bardzo czêsto robi³o siê i robi w mojej rodzinie, jednak zamiast m±ki ¿ytniej dodaje siê pszenn± plus jajko. Jemy to do czerniny, jako drugie danie z kapust± i skwarkami, z twarogiem.
PIRZOK
Ziemniaki zetrzeæ na tarce, odcisn±æ na durszlaku. Dodaæ do smaku pokrojon± cebulê, sól i pieprz. Blachê wy³o¿yæ s³onin± lub boczkiem, nastêpnie po³o¿yæ ciasto ziemniaczane, na wierzch te¿ po³o¿yæ paseczki s³oninki lub boczku. Piec w piekarniku na chrupi±co.My¶lê, ¿e to jest nabardziej podstawowa wersja placka ziemniaczanego, o którym ju¿ pisa³am. Zebra³am kilka wersji takiego placka, którego¶ dnia podam te wszystkie przepisy razem, ¿eby mo¿na by³o sobie porównaæ.
¯UR
Oko³o 3-4 ³y¿ki m±ki ¿ytniej zalaæ letni± wod±. Dobrze roztrzepaæ. Trzymaæ w ciep³ym miejscu i od czasu do czasu poruszaæ zaczynem. Najlepszy ¿urek uzyskujemy, gdy ki¶nie on w specjalnym naczyniu glinianym, tzw. ¿urowniku. Gotowy zakwas wlewa siê na gotuj±c± wodê i zagotowuje. Gotowy ¿ur mo¿na doprawiæ do smaku ¶mietan±. Do ¿urku mo¿na podaæ ziemniaki gotowane w mundurkach, a po obraniu okraszone sma¿onym boczkiem lub s³onink± z cebul±.
Innym sposobem przygotowania ¿urku jest ugotowanie wywaru na kie³basie z dodatkiem li¶cia laurowego, majeranku i krojonych ziemniaków, mo¿na dodaæ te¿ czosnek. Na tak przygotowany wywar wlewa siê dopiero zakwas i zagotowuje.
¯ur wielkanocny przygotowuje siê na bia³ej kie³basie lub wywarze po gotowaniu szynki.O ¿urku kujawskim ju¿ w tym w±tku pisa³am, wiêc nie bêdê siê powtarzaæ. Dodam tylko, ¿e w³a¶nie czekam na uki¶niêcie zakwasu i mam nadziejê porozkoszowaæ siê smakiem prawdziwego ¿urku kujawskiego ju¿ nied³ugo:laugh:
CZERNINA lub CZARNINA
Ugotowaæ rosó³ z kaczego miêsa z dodatkiem w³oszczyzny, a nastêpnie wlaæ krew kacz± zmieszan± z octem i m±k± (dobrze jest dodaæ do m±ki pszennej jedn± ³y¿kê m±ki ziemniaczanej, ¿eby siê zupa nie warzy³a). Czerninê mo¿na przyrz±dziæ na dwa sposoby: z przyprawami i bez nich. Do najwa¿niejszych przypraw dodawanych do czerniny nale¿±: suszone gruszki i ¶liwki, majeranek, cz±ber oraz cukier do smaku. Niektórzy didaj± jeszcze trochê cynamonu i cukier waniliowy. Czerninê podaje siê najczê¶ciej z kluskami ziemniaczanymi lub kluskami k³adzionymi z m±ki pszennej.Jest to jedna z moich ulubionych zup. W mojej rodzinie zwykle do czerniny k³adzie siê jab³ko i wi¶nie z kompotu, czasem wlewa trochê samego kompotu. Oprócz klusek ziemniaczanych albo k³adzionych bardzo dobre s± te¿ ³azanki. Pycha, choæ niektórzy uwa¿aj±, ¿e jest to trochê 'makabryczna’ zupa.
Ciekawe, jak siê ma czernina do czarnej polewki? Wie kto¶ mo¿e?KAPUSTA Z GROCHEM
Jest to potrawa wigilijna.
Grochu o po³owê mniej ni¿ kapusty. Oddzielnie gotuje siê kapustê i groch. Kapustê upru¿yæ z dodatkiem ziela angielskiego, li¶cia laurowego i przesma¿anej na oleju cebuli. Groch ugotowaæ do miêkko¶ci, osoliæ, mo¿na te¿ wsypaæ mielonego pieprzu, czê¶ciowo ut³uc. Oba sk³adniki dobrze wymieszaæ.O ile pamiêtam, Babcia robi³a to z kapusty kiszonej. Nie jest to moja ulubiona potrawa wigilijna.
ZUPA OWOCOWA
3 litry wody
1 kg owoców (jagód, wi¶ni)
1 szklanka ¶mietany
sól, cukier
¦wie¿e owoce wrzuciæ na gotuj±c± siê wodê, pogotowaæ oko³o 10 minut. Doprawiæ do smaku odrobin± soli i cukrem. Na koniec wlaæ ¶mietanê. Podawaæ z makaronem, lanymi kluskami lub grzankami.Nie jest to moja ulubiona zupa, powiem wiêcej: nie cierpiê jej:x
I to by by³o na razie na tyle. Tych przepisów jest wiêcej, poza tym mam zamiar poszukaæ innych ¼róde³ i poczytaæ sobie o kuchni tego regionu. I my¶lê, ¿e czê¶æ z przepisów wykorzystam we w³asnej kuchni.
Zainteresowa³o mnie parê rzeczy: zauwa¿yli¶cie, jak ma³o miêsa u¿ywa siê w tej kuchni. To pewnie cecha charakterystyczna ka¿dej kuchni ludowej, nie tylko kujawskiej i jest spowodowana tym, ¿e polska wie¶ do najbogatszych nie nale¿a³a. St±d u¿ycie du¿ej ilo¶ci ziemniaków i m±ki.
Druga rzecz: w wielu przepisach u¿ywa siê m±ki ¿ytniej. Ciekawe, czy to jest charakterystyczne dla kuchni kujawskiej.
I po trzecie: ma³o kasz. Wprawdzie to tylko wycinek kujawskich zwyczajów kulinarnych, ale na 26 przepisów z tej ksi±¿eczki tylko w jednym kasza znajduje zastosowanie.
Oj, taka podró¿ sentymentalna do krainy dzieciñstwa jest bardzo wzruszaj±ca. Byæ mo¿e, jak ¶mieje siê ze mnie moja kole¿anka, osi±gnê³am pewien wiek, w którym cz³owiek zaczyna ogl±daæ siê do ty³u.
A tak± wycieczkê w przesz³o¶æ polecam ka¿demu, naprawdê ciekawa i pouczaj±ca zabawa.
B.24 lutego 2005 at 16:24 #42716scandi
ParticipantBazylia, moj Tata tez pochodzil z Kujaw, bardzo blisko Wloclawka. We Wloclawku czesto bywalam jako dziecie 🙂
Kuchni kujawskiej niestety nie znam zbyt dobrze, bo urodzilam i wychowalam sie w Warszawie. A ”wieksza polowe”;) mego zycia spedzilam w Skandynawii.
Ale pytalas sie o czeste uzycie maki zytniej, nie tylko do pieczenia chleba :), lecz ogolnie w przyrzadzaniu potraw. Moge Cie zapewnic, ze uzycie maki zytniej bylo bardzo popularne takze na wsi dunskiej.
Np. filety ze swiezego sledzia, panierowane w mace zytniej /spotyka sie te potrawe po dzis dzien i wlasnie maka zytnia nadaje specyficznego smaczku :/, skladane po dwa i z mnostwem posiekanej natki pietruszki miedzy oboma filetami. Oczywiscie rowniez posolone, popieprzone itd 😉
Genialnie proste, a jak smakuje!!!! 🙂 Np. z mlodymi ziemniaczkami 🙂 Dunczycy podaja z reguly do sledzia marynowane buraczki i/lub domowa musztarde. Na poczatku mnie takie zestawienie szokowalo, teraz nie potrafie sobie wyobrazic bez tych wszystkich dodatkow :))
Ale sie rozpisalam, a watek w koncu jest o polskiej kuchni regionalnej, a nie dunskiej 😉
Pozdr
scandi24 lutego 2005 at 23:40 #42722Katarzyna
ParticipantHej! Dziêki za pomys³ z t± m±k±. A o kuchni duñskiej mog³aby¶ napisaæ w …eeee… nie pamiêtam, to chyba kuchnie ¶wiata, albo jako¶ tak. Anerite napisa³a tam ju¿ i Vjesja. Jestem ciekawa tej kuchni, tym bardziej, ¿e tak ma³o popularna. Pozdrawiam
B.25 lutego 2005 at 00:22 #42724scandi
ParticipantSprobuje pozniej cos postukac o kuchni dunskiej 🙂 A moze i o szwedzkiej tez 😉
A wracajac do Twoich kujawskich przepisow: bardzo ciekawie sie je czyta.
I nagle przypomniala mi sie czernina, serwowana dziesiatki lat temu wlasnie we Wloclawku 🙂 Nie smakowala mi, nie ze wzgledu na jej podstawowy skladnik, ale dlatego, ze nie lubie zup na slodko 😉
Za to zurek kujawski smakowal mi bardzo – ma duzo bardziej zdecydowany smak! -
AuthorPosts
- You must be logged in to reply to this topic.